Ik ben erg onzeker en het kost me moeite om me staande te houden.
Ik ben heel onzeker. Het kost me zoveel energie om me staande te houden. Ik ben erg verlegen en ben snel bang dat ik niet oké ben.
Heel veel mensen hebben moeite om voor zichzelf op te komen. Ze zijn verlegen, onzeker, bang om niet aardig gevonden te worden. 'Nee' zeggen is een groot probleem, zodat ze steeds in situaties komen die ze eigenlijk niet willen. Vaak verstoppen mensen hun onzekerheid. Iemand met een grote mond kan toch heel onzeker zijn. De onzekerheid kan vanzelf minder worden, maar het omgekeerde gebeurt ook: het wordt steeds erger. Het vervelende is dat onzekerheid zichzelf makkelijk versterkt. Als iemand bijvoorbeeld bang is om te gaan blozen of stotteren, is de kans groot dat dit inderdaad gebeurt. En als je altijd maar 'ja' zegt, zullen anderen juist veel van je vragen. Vaak gaan onzekere mensen situaties vermijden waar ze geen raad mee weten, of ze houden hun mond. Maar dan wordt het er natuurlijk niet beter op. Onzekerheid leidt ertoe dat mensen anders leven dan ze eigenlijk zouden willen.
Opkomen voor jezelf is te leren. Daarvoor bestaan speciale assertiviteitstrainingen. Assertiviteit wil zeggen dat je opkomt voor je eigen mening, maar wel met respect voor de ander. Een training in sociale vaardigheden kan misschien ook helpen, of een zelfverdedigingcursus Als de onzekerheid een grote belemmering wordt in het dagelijks leven, kan het goed zijn om hulp te vragen.
Hier zijn een paar algemene tips:
- Als je last hebt van je onzekerheid, blijf daar dan niet alleen mee rondlopen. Praat erover met mensen die je vertrouwt, zoals je vader of moeder, een vriend, vriendin of leraar. Je kunt de steun van anderen goed gebruiken.
- Bedenk dat de meeste mensen zich wel eens onzeker en angstig voelen in het contact met anderen, en zich daardoor anders gedragen dan ze zouden willen.
- Probeer jezelf te accepteren en waarderen zoals je bent. Hou je niet teveel bezig met dingen die niet lukken, maar kijk naar alles wat je wél doet en kunt. Als je jezelf meer op waarde gaat schatten, word je minder afhankelijk van de goedkeuring van anderen.
- Doe je niet anders voor dan je bent. Probeer eerlijk te zijn tegenover anderen en wees niet te bang om te laten merken dat je je onzeker of slecht op je gemak voelt. Het kan helpen als je er zelf een opmerking over maakt, bijvoorbeeld: 'Ik ben soms ook zo verlegen’. De meeste mensen zullen dat best begrijpen en ze kunnen er dan ook rekening mee houden.
- Hou een dagboek bij. Schrijf daarin op in welke situaties je je onzeker voelt en ga na of er een patroon in te ontdekken is. Zo ontdek je waar je precies moeite mee hebt en waarom.
- Train jezelf in het dagelijks leven. Probeer lastige situaties niet te vermijden, maar zie ze als een kans om te oefenen. Geef jezelf kleine opdrachten en bedenk vooraf hoe je het zou kunnen aanpakken. Natuurlijk zal het niet altijd gaan zoals je hoopte. Laat je daardoor niet ontmoedigen, maar probeer het de volgende keer gewoon opnieuw.
- Als je vaak gespannen bent, leer dan hoe je je kunt ontspannen, bijvoorbeeld via ademhalings- of ontspanningsoefeningen.
- Er zijn allerlei trainingen en boeken die kunnen helpen om je zelfvertrouwen te ontwikkelen. Maak daar gebruik van.
- Kom je er zelf niet uit, vraag dan advies aan een hulpverlener. Soms is er namelijk meer aan de hand en kun je bijvoorbeeld spreken van een angststoornis of andere problematiek waarvoor professionele hulp nodig is. Een sociale fobie is bijvoorbeeld een angststoornis.
Trainingen in assertiviteit en/of sociale vaardigheden zijn niet een standaard aanbod van een bepaalde instelling. Informeer bij een instelling voor geestelijke gezondheidszorg of het maatschappelijk werk waar trainingen gegeven worden. Je kunt natuurlijk ook altijd eens met je huisarts gaan praten voor een advies wat voor hulp bij je zou passen.
Voor zelfhulp en tips verwijs ik je naar de Vereniging van Verlegen Mensen: www.verlegenmensen.nl
