Wat kun je nou doen tegen blozen?
Wat kun je nou doen als je steeds moet blozen. Ik kan het niet uitstaan. Ik ben nog zo jong, namelijk 17 jaar.
Blozen is op zich een normaal verschijnsel bij mensen die verlegen zijn of in verlegenheid worden gebracht. Een erfelijke aanleg kan ook een rol spelen. De een bloost snel, de ander niet en is toch verlegen.
Ook als je jong bent, kun je daar last van hebben, omdat je soms niet weet hoe je met bepaalde situaties moet omgaan. Binnenkomen op een feestje, voor de klas staan of voor een kassa in de rij, hulp vragen. Verlegen mensen vinden deze situaties moeilijk. Het zweet breekt ze uit, ze blozen en voelen zich heel ongemakkelijk en onzeker.
Verlegenheid is angst in gezelschap van mensen. Verlegen mensen hebben moeite met spontaan contact leggen met andere mensen, en vooral met het initiatief tonen in het contact. Verlegenheid en onzekerheid horen bij veel jonge kinderen. Vanaf de leeftijd van zo'n 10 jaar heeft erge verlegenheid meestal te maken met onzekerheid, faalangst en gebrek aan zelfvertrouwen. 'Doe ik het wel goed?' vragen verlegen mensen zich steeds af. Vaak ontstaat verlegenheid in de puberteit.
Verlegenheid komt veel voor: 40% van de mensen heeft er (wel eens) mee te maken. De helft daarvan heeft er echt heel veel last van en wil er van af. Verlegenheid wordt ook wel sociale angst genoemd. Verlegenheid kan ook ernstigere vormen aannemen, tot een sociale fobie aan toe.
Sommige mensen kunnen enorm veel problemen met blozen hebben. In dat geval kunnen ze er iets mee gaan doen. Je hebt voor deze mensen trainingen en er is zelfs een Vereniging Voor Verlegen Mensen (www.verlegenmensen.nl), die hier veel mee doet. Sommige mensen zijn zelfs zo bang om rood te worden dat ze bepaalde situaties uit de weg gaan. In dat geval is het werkelijk een probleem voor ze. Als er echt professionele hulp nodig is, dan zijn er naast trainingen ook behandelingen die werken volgens de cognitieve gedragstherapie. Cognitieve gedragstherapie is een combinatie van cognitieve therapie (cognitie betekent het denken of weten) en gedragstherapie. Bij cognitieve therapie onderzoeken therapeut en cliënt of bepaalde (negatieve) denkwijzen wel terecht zijn en zoeken ze naar positievere gedachten. Bij gedragstherapie oefent de cliënt om beter te reageren op situaties.
Ook is EMDR als nieuwe behandelvorm succesvol. Meer informatie is te vinden op www.emdr.nl
Maar blozen hoeft niet altijd zo’n probleem te zijn. Het is dan iets wat je zo nu en dan eens overkomt. Blozen is in dat opzicht helemaal niet zo erg. Vaak werkt het juist het best als je er niets aan doet en het accepteert. Laat het gewoon gebeuren als het gebeurt en schenk er verder geen aandacht aan. Daarmee krijgt de angst om te blozen minder grip op je, waardoor je zult merken dat de neiging om te blozen ook minder wordt. Ofwel: zover het je lukt, moet je er gewoon geen probleem van maken. Als je echt merkt dat je je blozen als een te groot probleem gaat voelen, dan kun je dus hulp gaan zoeken.
Ik geef je hieronder nog wat algemene tips over verlegenheid die zich dus in blozen kan uiten.
Tips voor verlegen mensen
- Bedenk dat de meeste mensen zich wel eens onzeker of angstig voelen in het contact met anderen en zich daardoor anders gedragen dan zij zouden willen. Verlegenheid is heel gewoon.
- Beslis of je verlegenheid/blozen ziet als een eigenschap die bij je hoort of als een gewoonte die je wilt veranderen.
- Hoe overheersend je angst misschien ook is, bedenk toch dat het maar een onderdeeltje is van je hele karakter. Probeer jezelf niet steeds te zien als ‘verlegen en blozend mens’, maar als mens.
- Houd een dagboek bij. Schrijf daarin op in welke situaties je je onrustig en gespannen voelt, en ga na of daar een patroon in te ontdekken is. Op die manier vergroot je je zelfkennis en kun je ontdekken hoe je je verlegenheid het best kunt overwinnen.
- Train jezelf in het omgaan met anderen. Zie moeilijke situaties als een kans om te oefenen en bedenk vooraf hoe je het probleem zou kunnen aanpakken.
- Leer je te ontspannen, bijvoorbeeld via ademhalings- of ontspanningsoefeningen. In situaties dat je je gespannen voelt, kunnen deze vaardigheden je helpen.
- Probeer het te accepteren als je je onzeker voelt en ga het niet verbloemen. Andere mensen mogen best weten dat je niet op je gemak bent; ze kunnen er dan ook rekening mee houden. Als je je stoerder voordoet dan je bent, bestaat de kans dat anderen jouw gedrag verkeerd begrijpen. Je maakt het contact voor jezelf alleen maar moeilijker.
- Fantaseer niet steeds over wat mensen van je zullen denken, meestal klopt dat toch niet met de werkelijkheid. Als je echt wilt weten wat iemand vindt, toets het dan. Dat kan meestal best. Zeg bijvoorbeeld: 'Ik vind mezelf altijd zo saai op feestjes, ik weet nooit wat ik zeggen moet.' Je krijgt dan vanzelf een reactie en dat kan heel leerzaam zijn. Bedenk daarbij wel dat je alleen het beeld te horen krijgt, dat diegene van jou heeft.
- Probeert je niet te veel aan te trekken van de reactie van anderen. De meeste mensen weten niet hoe je werkelijk bent en kunnen daar geen oordeel over hebben. Jij bent degene die moet bepalen hoe je je wilt gedragen, dat kan een ander niet voor je doen. Onzekere mensen proberen vaak iedereen te vriend te houden, maar ze hebben dan geen leven meer. Als je je eigen gang leert gaan en op je eigen inzicht afgaat, zullen anderen je meer gaan respecteren zoals je bent. Daar wordt het contact beter van.
- Zoek eventueel een 'bondgenoot', iemand die je vertrouwt en die je kan stimuleren en aanmoedigen. Je kunt samen situaties opzoeken die je moeilijk vindt en alleen niet zo makkelijk aandurft.
- Kom je er zelf echt niet uit, vraag dan advies aan een deskundige.
